Overschot
René Appel
René Appel (Auteur)
31/03/2012
René Appel was in het verleden tweevoudig winnaar van de Gouden Strop met De derde persoon en Zinloos geweld. Zijn kracht als auteur van eigentijdse thrillers schuilt vooral in zijn sterk psychologisch onderbouwde personages en de verraderlijke alledaagsheid van hun levensomstandigheden en relaties, die geleidelijk tragische dimensies aannemen, wat leidt tot geweld en uiteindelijk ook hun ondergang. Enigszins respectloos zou je kunnen gewagen van huis-tuin-en-keukenthrillers, waarin de vertrouwelijke levenssfeer overvloeit in een nachtmerrie en dit tot de stille maar geladen ontzetting van zowel de protagonisten als de lezer.
Een gelijkaardig stramien vinden we terug in Goede vrienden, maar in tegenstelling tot vroeger werk wordt het scharniermoment, waarin banale voorvallen zich tegen de personages keren, té herkenbaar en té vroeg in het verhaal aangereikt, waardoor het verrassingseffect verloren gaat. De aanvang van de intrige is alvast vintage-Appel: vier echtparen die bij elkaar in de buurt wonen knopen vriendschapsbanden aan. De mannen gaan in hun vrije tijd de sportieve toer op, de vrouwen gaan samen winkelen. In de weekends treffen ze elkaar bij pot en pint, borrel en hapjes. Gewoner kan haast niet. Een eerste breuklijn begint zich af te tekenen wanneer Sandra haar man Otto verlaat voor haar Amerikaanse vriend en haar dochter meeneemt. Het precaire evenwicht in de relatie van de echtparen wordt hiermee verstoord als de gedupeerde Otto gehoor en soelaas zoekt bij Marleen en Edwin. Het verhaal komt pas goed op dreef als een van de vrouwen slachtoffer wordt van een overval. Marleen is er niet langer gerust in en stelt zich de vraag of de anderen wel werkelijk zulke goede vrienden zijn als ze voorwenden. Ook ander leden van het groepje krijgen argwaan en niets blijkt nog wat het lijkt. De dreiging, twijfels en vermoedens bewerkstelligen de ondergang van samenhorigheid, en verlies en verraad nemen het over van vertrouwen en vriendschap.
Een scenario dat op het eerste gezicht alles in huis heeft om er een boeiende en verrassende thriller van te maken, maar de auteur laat deze keer te veel en te vroeg in zijn kaarten kijken, en ondanks andermaal een knappe tekening van het leven van de middenklasse in suburbia, blijft de uitwerking nogal vlak en mat. Een gemiste kans. [Staf Schoeters]
Drs. Madelon de Swart
Vier stellen die in een voorstad van Amsterdam in dezelfde straat wonen, zijn hecht bevriend en delen veel met elkaar. Maar dat verandert als Sandra, een van de vrouwen, haar man Otto verlaat en hun dochtertje meeneemt, na een snelle scheiding gaat samenwonen met haar Amerikaanse vriend en zich later met hem in Boston vestigt. De geschokte Otto raakt geobsedeerd door de scheiding en verliest zijn baan. Zijn naaste buren en vrienden uit de groep, Marleen en Edwin, hebben veel met hem te stellen. Als dan eerst een van de vrouwen uit de groep wordt doodgestoken en daarna een andere wordt aangevallen, is Marleen doodsbang, want als laatste vrouw in de vriendengroep is ze mogelijk de volgende. Ook deze 26e misdaadroman van de Amsterdamse taalwetenschapper (1945) is een goedgeschreven psychologische thriller, spannend en prettig leesbaar, met herkenbare hoofdpersonen en situaties en een goed plot. In het zorgvuldig opgebouwde verhaal wordt de spanning langzaam maar zeker opgevoerd naar een verrassend, maar ook aannemelijk slot. Normale druk.