Mijn eerste Van Dale voorleeswoordenboek
Liesbeth Verhulst-Schlichting
Liesbeth Verhulst-Schlichting (Auteur), Paula Gerritsen (Illustrator), Betty Sluyzer (Auteur), Marja Verburg (Auteur)
1 exemplaar
Beschikbaarheid | Uitgave | Plaats in de bib |
---|---|---|
Aanwezig |
Van Dale Lexicografie, 2005 |
VERDIEPING 2 : BABILLE : Kleuter : leren ![]()
Taal |
2 exemplaren
Beschikbaarheid | Uitgave | Plaats in de bib |
---|---|---|
Magazijn |
Van Dale Lexicografie, cop. 2013 |
MAGAZIJN : SCHOOLCOLLECTIE : ENKEL NA MAGAZIJNRESERVATIE : ![]()
Taal |
Magazijn |
Van Dale Lexicografie, 2005 |
MAGAZIJN : SCHOOLCOLLECTIE : ENKEL NA MAGAZIJNRESERVATIE : ![]()
Taal |
31/12/2005
Het moet gezegd, Van Dale lexicografie durft een uitdaging aan. Een Van Dale voor de allerkleinsten, een voorlees- of prentenwoordenboek dat bedoeld is voor kinderen in de vroegste fase van de taalontwikkeling. 750 woorden worden verklaard aan de hand van een prent en een rijmpje. Voor de selectie van de woorden heeft men zich gebaseerd op het wetenschappelijk onderzoek inzake taalverwerving van een kind, aangevuld met de ervaring van ouders en gesprekjes met 100 jonge kinderen. Een lijst van 1000 woorden was het resultaat, 750 ervan zijn opgenomen als lemma, de andere komen voor in de versjes. De versjes zijn gericht op een interactie. Ze nodigen uit tot een handeling, stellen een vraag, ze zijn gericht op de dagelijkse leefwereld van kinderen. Het nazeggen van de rijmpjes, de voorwerpen aanwijzen, de situatie op de prent imiteren dragen allemaal bij tot de taalontwikkeling, de cognitieve en de sociaal-emotionele ontwikkeling van het jonge kind. Qua opzet ziet het er dus goed uit.
Wanneer je nagaat hoe de woordkeuze in een beeldwoordenboek bepaald wordt door de mate waarin iets concreet en ondubbelzinnig in een tekening vast te leggen is (men beperkt zich altijd tot 'dingen') en hoe elk nieuw beeldwoordenboek dat verschijnt veilig op de reeds begane paden blijft, wordt stilaan duidelijk voor wat een delicate opdracht de makers van dit voorlees/prentenwoordenboek stonden. Behalve dingen heeft men ook handelingen, situaties, gewaarwordingen, emoties willen uitbeelden. Hoe beeld je bv. het woord 'nieuw' uit in een eenvoudig en direct interpreteerbaar beeld? Of 'Op' (van opgegeten)? Het samengaan van prent en tekst is dus echt noodzakelijk en dan lukt het nog lang niet altijd. De voorstelling van zaken levert doorgaans geen problemen op: een prent waarop een tak met twee appels wordt begeleid door: "Een gele en een groene appel hangen aan een tak. De gele ga ik plukken. Die doe ik in een zak." Een knullig versje, dat wel, maar het doel wordt bereikt. Maar deze is al een stuk moeilijker: "Bart slaat mij heel hard. Slaan mag niet, hoor Bart!" Deze regels, samen met een prent waarop twee jongens wat onduidelijk staan te gesticuleren, moet het woord 'hard' verklaren. De tekst lijkt mij daarvoor te weinig doelgericht en de tekening visualiseert niet wat een harde klap is, noch de gewaarwording van pijn. En deze gaat, vind ik, helemaal de mist in: op de prent staat een klein meisje vrolijk te reiken naar de maan: "Kun je op je tenen staan en dan zwaaien naar de maan? Knap hoor. Goed zo. Goed gedaan." Waar gaat dit over? De maan? Zwaaien? Je groot maken? Je tenen? Nee, 'knap' is het trefwoord. Dat wordt niet gevisualiseerd en het emotieve aspect blijkt niet uit de tekst, want wat is er nu knap aan zwaaien naar de maan?
De rijmpjes missen ritme, klank en vaak ook zin. De doelgerichtheid lijdt meermaals onder de rijmdwang of de wens om grappig te zijn, de illustraties zijn halfslachtig en hebben geen eenduidig focuspunt. Tekst en prent mochten ook beter op elkaar afgestemd zijn.
De ambitie van Van Dale Lexicografie om een woordenboek voor de allerkleinsten te maken is zondermeer toe te juichen. Men is voor de samenstelling uitgegaan van een solide, wetenschappelijk verantwoorde basis, maar de concrete uitwerking heeft niet de aandacht gekregen die het onderwerp vereist. [Jen de Groeve]
Redactie
Voorleeswoordenboek voor kinderen vanaf twee jaar: 'Voor kinderen vanaf het moment dat ze gaan praten', vermeldt het voorwoord. Het boek, alfabetisch van opzet, geeft ruim 1000 woorden die kinderen in Nederland en België (geacht worden te) kennen voor ze naar de basisschool gaan. Van de 1000 woorden, geselecteerd op basis van wetenschappelijk onderzoek naar kindertaal, staan er 750 alfabetisch als trefwoord met een kleurentekening die laat zien wat er met het woord bedoeld wordt, en een rijmpje of versje dat meer vertelt over het woord. De overige woorden zijn verwerkt in de versjes en zijn via een register te vinden. Naast dit register is er ook een register op thema. Met suggesties voor de ouders hoe het boek gebruikt kan worden. Op de site van Van Dale ook gebruikstips voor professionals. Met woorden als aap, bakker, billen, jas, kiepwagen, lolly, onder, piemel, schaap, toetje, verjaardag, washandje, zee, en zusje. Een prachtig en vrolijk uitgevoerd boek, gericht op taalontwikkeling en uitbreiding van de woordenschat. Voor thuis, op de peuterspeelzaal, crèche/kinderdagverblijf en op school. Multicultureel van opzet (met blonde en donkere kindjes op de tekeningen, moskee en kerk etc.).
Laat hieronder weten op welk e-mailadres je een bericht wil krijgen als dit item beschikbaar is. Dit is geen reservering. Je krijgt geen voorrang om dit item te lenen.
Je gaat akkoord dat we je een mail sturen om je aanvraag te bevestigen en je te verwittigen wanneer jouw artikel binnen is. Deze mails zijn eenmalig. Je kan je toestemming op elk moment intrekken via de link in de bevestigingsmail.